“อ้วน” กับ “โรคอ้วน” เหมือนกันหรือไม่?

2026-10-29 11:35:51  |   41

“อ้วน” กับ “โรคอ้วน” เหมือนกันหรือไม่?

หลายคนอาจคิดว่า “อ้วนก็คือโรคอ้วน” แต่ในทางการแพทย์สองคำนี้ไม่ได้มีความหมายเหมือนกันเสียทีเดียว การมีน้ำหนักตัวมากขึ้น อาจเป็นเพียงภาวะน้ำหนักเกิน แต่หากมี ไขมันสะสมในร่างกายมากผิดปกติจนส่งผลกระทบต่อสุขภาพ จึงอาจเข้าข่าย “โรคอ้วน” ซึ่งเป็นภาวะเรื้อรังที่ควรได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม

อ้วน เป็นคำที่เราใช้กันทั่วไปเพื่อบอกลักษณะของรูปร่างหรือการมีน้ำหนักตัวมาก แต่ไม่ได้บอกว่าเจ้าตัวมีโรคหรือมีความเสี่ยงทางสุขภาพมากน้อยเพียงใด บางคนอาจดูมีรูปร่างใหญ่ แต่มีมวลกล้ามเนื้อมาก ไขมันในร่างกายไม่ได้สูงมาก หรือยังไม่มีภาวะแทรกซ้อนทางสุขภาพ ดังนั้น ดูจากรูปร่างเพียงอย่างเดียว อาจบอกไม่ได้ว่าเป็นโรคอ้วนหรือไม่

โรคอ้วน คือภาวะที่ร่างกายมีปริมาณ ไขมันสะสมมากเกินไป จนส่งผลกระทบต่อสุขภาพและเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคต่างๆ อย่างมีนัยสำคัญ ไม่ได้จำกัดแค่การมีน้ำหนักตัวมากเท่านั้น แต่รวมถึงสัดส่วนไขมันในร่างกายที่ผิดปกติ โดยเฉพาะไขมันในช่องท้อง แม้ว่า BMI จะยังไม่ถึงเกณฑ์ "โรคอ้วน" ก็ตาม

ค่าดัชนีมวลกายเท่าไหร่จึงเรียกว่า “โรคอ้วน”

  • คนปกติ ควรมีค่า BMI อยู่ที่ 18.5 – 24.5 kg/m2 หากมากหรือน้อยกว่านี้ จะเกิดภาวะทุพโภชนาการ และโรคต่างๆ
  • ค่า BMI 25 – 25.5 kg/m² เรียกว่า “น้ำหนักเกิน”
  • ค่า BMI > 30 kg/m² เรียกว่า “โรคอ้วน”
  • ค่า BMI > 35 kg/m² เรียกว่า “โรคอ้วนอันตราย”

นอกเหนือจาก BMI การวัดรอบเอว เป็นอีกหนึ่งตัวชี้วัดที่สำคัญอย่างยิ่งในการประเมินความเสี่ยงของโรคอ้วน เพราะบ่งบอกถึงปริมาณไขมันในช่องท้อง ซึ่งเป็นไขมันที่สะสมอยู่รอบอวัยวะภายในช่องท้อง ไขมันชนิดนี้มีความอันตรายมากกว่าไขมันใต้ผิวหนังทั่วไป เพราะมีความเชื่อมโยงโดยตรงกับความเสี่ยงของโรค เช่น โรคเบาหวาน, โรคหัวใจและหลอดเลือด, ความดันโลหิตสูง, ภาวะไขมันในเลือดสูง, ไขมันพอกตับ, ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (Sleep Apnea), กระดูกข้อเข่าเสื่อม, โรคถุงน้ำในรังไข่หลายใบ (PCOS), โรคกรดไหลย้อน, ประจำเดือนผิดปกติ เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคมะเร็ง เช่น มะเร็งเต้านม มะเร็งเยื่อบุมดลูก และมะเร็งลำไส้ใหญ่

เกณฑ์รอบเอวที่บ่งชี้ว่าคุณมีความเสี่ยงต่อปัญหาสุขภาพเพิ่มขึ้นคือ

  • ผู้ชาย: รอบเอวมากกว่า 90 เซนติเมตร (ประมาณ 35.5 นิ้ว)
  • ผู้หญิง: รอบเอวมากกว่า 80 เซนติเมตร (ประมาณ 31.5 นิ้ว)

ดังนั้น แม้ BMI ของคุณจะอยู่ในเกณฑ์ปกติ แต่หากรอบเอวเกินกว่าค่ามาตรฐาน ก็ถือว่ามีความเสี่ยงต่อโรคอ้วนลงพุง และควรได้รับการดูแลสุขภาพอย่างจริงจัง

อ้วน ไม่ได้แปลว่า เป็นโรคอ้วนเสมอไป และโรคอ้วนก็ไม่ควรถูกมองว่าเป็นเพียงเรื่องของรูปร่างหรือความสวยงาม แต่เป็นภาวะสุขภาพที่สามารถเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคเรื้อรังหลายชนิด หากเริ่มรู้สึกว่าน้ำหนักเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ลดน้ำหนักได้ยาก หรือมีโรคร่วม เช่น เบาหวาน ความดัน ไขมันในเลือดสูง ปวดเข่า หรือกรนและง่วงมากในตอนกลางวัน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินสุขภาพอย่างรอบด้าน เพราะการดูแลโรคอ้วนอย่างเหมาะสม ไม่ได้หมายถึงการ “ผอมให้ได้” เพียงอย่างเดียว แต่คือการลดความเสี่ยงและทำให้สุขภาพดีขึ้นในระยะยาว

ศูนย์ผ่าตัดลดขนาดกระเพาะรักษาโรคอ้วนโดยการส่องกล้อง โรงพยาบาลลานนา มีทีมแพทย์เฉพาะทางมีความเชี่ยวชาญและประสบการณ์โดยตรง พร้อมให้คำปรึกษา สำหรับผู้ที่มีน้ำหนักตัวมากประสบปัญหา โรคอ้วน อยากรักษาด้วยการผ่าตัดกระเพาะโดยการส่องกล้อง ติดต่อสอบถามข้อมูล เพิ่มเติมได้ที่แผนกลูกค้าสัมพันธ์ โรงพยาบาลลานนา โทร.052 134777


Recent Post